bluehatch.jpg
 

 

 

 

ΠΡΟΤΑΣΕΙΣ ΟΛΟΚΛΗΡΩΜΕΝΟΥ ΣΧΕΔΙΑΣΜΟΥ ΑΝΑΠΤΥΞΙΑΚΩΝ ΠΑΡΕΜΒΑΣΕΩΝ
15/03/2011

Προτάσεις για τον ολοκληρωμένο σχεδιασμό αναπτυξιακών παρεμβάσεων για την Κρήτη απέστειλε στον Περιφερειάρχη Κρήτης κ. Σταύρο Αρναουτάκη, απαντώντας σε σχετικό έγγραφό του, το Επιμελητήριό μας στις 2 Μαρτίου 2011.

Στο έγγραφό αυτό αναφέρονται τα εξής:

1.- Κύρια χαρακτηριστικά οικονομικής δραστηριότητας Περιφ. Ενότητας Ρεθύμνης

Όπως είναι γνωστό, το κυρίαρχο χαρακτηριστικό της οικονομίας του τόπου μας, προκύπτει από την συνύπαρξη δυο σχετικά ανεπτυγμένων τομέων, του τουρισμού και της αγροτικής - κτηνοτροφικής παραγωγής. Κατά συνέπεια, η οικονομική δραστηριότητα του τόπου μας στηρίζεται σε αυτούς τους δύο πυλώνες.
Παρ όλα αυτά, η σύζευξη και η διασύνδεση μεταξύ αυτών των δυο οικονομικών τομέων παραμένει σε χαμηλό επίπεδο. Έλλειμμα, επίσης, παρουσιάζεται στη διαφοροποίηση και εξειδίκευσή τους, όπως, επίσης, και στην ενσωμάτωση επενδύσεων τεχνολογίας και καινοτομίας από αυτούς.
Το τελευταίο διάστημα και οι δυο αυτοί τομείς δέχονται σοβαρές πιέσεις από το εξωτερικό περιβάλλον που προκαλούν αντίστοιχα σοβαρές συνέπειες τόσο στην ανταγωνιστικότητά τους, όσο τελικά και στα θεμελιώδη μεγέθη της τοπικής οικονομίας.
Η πτώση του τουριστικού εισοδήματος έχει οδηγήσει πολλές επιχειρήσεις της περιοχής μας σε αδυναμία ανταπόκρισης έναντι των βασικών τους υποχρεώσεων (τραπεζικών, εργοδοτικών εισφορών κλπ), και εν όψει της επερχόμενης φετινής τουριστικής περιόδου παρουσιάζεται ως πολύ πιθανή η σημαντική περαιτέρω αύξηση της ανεργίας σε τοπικό επίπεδο. Οι δυσχέρειες αυτές επιδεινώνονται λόγω των σημείων κάμψης που παρουσιάζει το υφιστάμενο μοντέλο τουριστικής ανάπτυξης της περιοχής μας, αφού η ανταγωνιστικότητα του τουριστικού του προϊόντος στη διεθνή αγορά συνεχίζει να στηρίζεται σε σημαντικότατο ποσοστό στις χαμηλές τιμές και στο μαζικό τουρισμό παραθεριστικού χαρακτήρα, διευκολύνοντας έτσι μονοπωλιακές πρακτικές ξένων τουριστικών πρακτόρων. Η εποχικότητα του τουρισμού μας δεν έχει καθόλου μετριαστεί, ενώ η συνεχώς μειούμενη κατά κεφαλήν ημερήσια δαπάνη αποδεικνύει την ανυπαρξία σημαντικής προόδου προσέλκυσης ποιοτικού τουρισμού.
Η κάμψη του αγροτικού εισοδήματος, οφειλόμενη στην αύξηση του κόστους παραγωγής, στη μείωση των τιμών παραγόμενων προϊόντων, αλλά και στη σχετική μείωση των συμπληρωματικών ενισχύσεων, έχει οδηγήσει στην μείωση της αγοραστικής κίνησης της τοπικής αγοράς και στην αποθάρρυνση πραγματοποίησης των απαραίτητων επενδύσεων για τον εκσυγχρονισμό του πρωτογενούς τομέα.
Ο παραδοσιακός, επίσης, τρόπος παραγωγής και διάθεσης προϊόντων στη γεωργία βρίσκεται σε χρόνια κρίση, γεγονός που θέτει σήμερα πιο επιτακτικά από ποτέ το ζήτημα της ανασυγκρότησής του σε σύγχρονες βάσεις.
Εξάλλου, η νέα αναθεώρηση της ΚΑΠ θα έχει δυσμενέστατες συνέπειες αν, εν τω μεταξύ, δεν υπάρξουν έγκαιρα οι κατάλληλες προσαρμογές.
Τα διαρθρωτικά και οργανωτικά προβλήματα, αλλά και οι μεγάλες αποστάσεις από τα κέντρα κατανάλωσης, παραμένουν κύριες επιβαρυντικές αιτίες στην αναφερόμενη κρίση, όπως, επίσης, και το χαμηλό επίπεδο τυποποίησης των αγροτικών προϊόντων, αλλά και οι υφιστάμενοι ανοργάνωτοι μηχανισμοί συγκέντρωσης, εμπορίας και προβολής τους.

2.- Δομικές ανεπάρκειες που θα μπορούσαν να αμβλυνθούν μέσα από τον περιφερειακό σχεδιασμό

2.1. Βελτίωση προσπελασιμότητας
Το βασικό πρόβλημα προσπελασιμότητας της Κρήτης αναμφισβήτητα είναι η αθλία κατάσταση του Βορείου Οδικού της ¶ξονα (ΒΟΑΚ), ενός οδικού άξονα που θυμίζει τριτοκοσμικές καταστάσεις. Ο σχεδιασμός και η κατασκευή του αντιστοιχούν σε ανάγκες και προδιαγραφές που ίσχυαν σχεδόν σαράντα χρόνια πριν, με αποτέλεσμα να έχει μετατραπεί σε «καρμανιόλα», αλλά και να εμποδίζει την περαιτέρω τουριστική και αναπτυξιακή πορεία του νησιού.
Σημαντικό αναπτυξιακό έλλειμμα συνιστούν η μεγάλη καθυστέρηση ολοκλήρωσης των έργων εκσυγχρονισμού ή δημιουργίας νέων κάθετων συνδετήριων αξόνων μεταξύ Βορείου και Νοτίου Οδικού ¶ξονα της Κρήτης, η ολοκλήρωση του Νοτίου Οδικού ¶ξονα, αλλά και η ασάφεια σχετικά με την δημιουργία ή μη λιμανιού στη Νότια Κρήτη, παράγοντες επιβαρυντικοί που επηρεάζουν όλους τους επιμέρους τομείς της οικονομίας του νησιού μας.
Όσον αφορά στο νέο διεθνές αεροδρόμιο του Ηρακλείου, θα πρέπει να τηρηθούν τα αντίστοιχα χρονοδιαγράμματα ολοκλήρωσης μελετών, απαλλοτριώσεων και αναθέσεων, ούτως ώστε να επιτευχθεί ο στόχος λειτουργίας του έως το 2014.

Για το τμήμα του οδικού άξονα που μελλοντικά θα συνδέει το νέο διεθνές αεροδρόμιο Ηρακλείου στο Καστέλι Πεδιάδος, θα πρέπει να ασκηθεί κάθε δυνατή πίεση στα συναρμόδια Υπουργεία με στόχο την ταχύτερη ολοκλήρωση των απαραίτητων μελετών των αναγκαίων δικτύων των οδών πρόσβασης, από και προς το νέο αεροδρόμιο, ώστε να διασφαλίζεται η αποτελεσματική διασύνδεση του αεροδρομίου με την πόλη του Ηρακλείου, τον Βόρειο Οδικό ¶ξονα αλλά και τον Νότιο Οδικό ¶ξονα Κρήτης.

Εκτός από τα δεδομένα προβλήματα που προκαλεί στην περιοχή μας ο νησιωτικός χαρακτήρας του για την αναπτυξιακή ώθηση της οικονομικής του δραστηριότητας, η απουσία ακτοπλοϊκής σύνδεσης του Ρεθύμνου με τον Πειραιά, οδηγεί όχι μόνο στη μείωση της ανταγωνιστικότητάς του, λόγω αυξημένου κόστους μεταφοράς πρώτων υλών και ετοίμων προϊόντων, αλλά και στην ταλαιπωρία κατοίκων, παραθεριστών και φοιτητών, αφού, όπως είναι γνωστό, στο Ρέθυμνο λειτουργούν οι θεωρητικές Σχολές του Πανεπιστημίου και μια Σχολή του ΑΤΕΙ Κρήτης.

Αναφορικά με την ακτοπλοϊκή σύνδεση του Ρεθύμνου με την ηπειρωτική Ελλάδα θα πρέπει να σημειώσουμε ότι το Ρέθυμνο είναι ίσως η μοναδική περιοχή της χώρας, που, με περισσότερες από δύο εκατομμύρια διανυκτερεύσεις αλλοδαπών επισκεπτών το χρόνο (δηλαδή, σε ποσοστό μεγαλύτερο του 5% του συνόλου της χώρας), δεν διαθέτει καμία σύνδεση, ούτε ακτοπλοϊκή, ούτε αεροπορική με την ηπειρωτική Ελλάδα.

Το κυριότερο εμπόδιο ανάπτυξης του Λιμένα Ρεθύμνου είναι ο λανθασμένος αρχικός σχεδιασμός του με αποτέλεσμα, λόγω της θέσης του, να απαιτεί όχι μόνο σημαντικές επενδύσεις για την προστασία του από τους σφοδρούς ανέμους και τους ισχυρούς κυματισμούς, αλλά και υπέρογκες λειτουργικές δαπάνες αμμοληψίας για την εξασφάλιση του απαραίτητου βάθους.
Εμπόδιο ανάπτυξης αποτελεί, επίσης, η έλλειψη χερσαίων υποδομών εντός του λιμένος, όπως εμπορευματικών σταθμών, υποδομών logistics, χώρου αναμονής επιβατών και ασφαλούς οδικής πρόσβασης.

2.2. Βελτίωση παραγωγικών υποδομών
Για την περαιτέρω ανάπτυξη του τομέα της μεταποίησης στο Ρέθυμνο, είναι επιβεβλημένη η άμεση χωροθέτηση της επέκτασης του ΒΙΟΠΑ Ρεθύμνου, αφού όλα τα διαθέσιμα οικόπεδα έχουν από τα πρώτα στάδια της εξέλιξης του έργου διατεθεί σε ενδιαφερόμενες επιχειρήσεις.

Ειδικότερα, είναι απαραίτητη η εξασφάλιση πόρων για την άμεση υλοποίηση των παρακάτω στόχων της Διοίκησης του ΒΙΟΠΑ:
α) Επέκταση του ΒΙΟΠΑ σε έκταση τουλάχιστον 200 - 300 στρεμμάτων για την εγκατάσταση και άλλων επιχειρήσεων, καθώς το Ρέθυμνο δε διαθέτει άλλη εγκεκριμένη ΒΕΠΕ και υπάρχει πληθώρα αιτήσεων αγοράς οικοπέδων.
β) Εγκατάσταση φωτοβολταϊκού πάρκου ισχύος 80 KW στο χώρο του ΒΙΟΠΑ, έργο που έχει ήδη εγκριθεί από τη Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας, για την κάλυψη μέρους των αναγκών του σε ηλεκτρική ενέργεια.
γ) Δημιουργία Θερμοκοιτίδας Δημιουργικών Επιχειρήσεων Creative Industries σε συνεργασία με το Πανεπιστήμιο, το ΤΕΙ, το Πολυτεχνείο και το Ίδρυμα Τεχνολογίας Έρευνας (ΙΤΕ) Κρήτης, σε κτίριο εμβαδού 700-800 τετρ. μέτρων και ένταξή της στον Πόλο Καινοτομίας Κρήτης, με χρηματοδότηση από το ΕΣΠΑ.
δ) Δημιουργία Πολυχρηστικού Συνεδριακού και Εκθεσιακού Εμπορικού Κέντρου δυναμικότητας 1000 ατόμων, σε έκταση 8-10 στρεμμάτων.
Εκτός από την ανάγκη ανάπτυξης του υπάρχοντος ΒΙΟΠΑ, επιβεβλημένη είναι και η χωροθέτηση νέου Βιοτεχνικού Πάρκου στην περιοχή «Καστελοχαλέπα» στα πλαίσια της επικείμενης έγκρισης του Γενικού Πολεοδομικού Σχεδίου Ρεθύμνου, όπως επίσης και τη χωροθέτηση Βιοτεχνικών Πάρκων σε όλους τους Δήμους της Περιφ. Ενότητας Ρεθύμνου στα πλαίσια της κατάρτισης των Σχεδίων Οικιστικής Οργάνωσης Ανοικτής Πόλης (ΣΧΟΟΑΠ).
Επιπλέον, υπάρχει απόλυτη ανάγκη χωροθέτησης στην Περιφ. Ενότητα Ρεθύμνου Βιοτεχνικών Πάρκων Μέσης όχλησης προκειμένου να μπορούν να εγκατασταθούν σε αυτά οι μονάδες επεξεργασίας των βασικών γεωργικών προϊόντων της (ελαιουργεία, τυροκομεία) για να σταματήσει η υποβάθμιση του περιβάλλοντος και να επιτευχθεί η πολυπόθητος αειφόρος ανάπτυξη.
Επιπρόσθετα και σε σχέση με τον δευτερογενή τομέα, χρειάζονται νέες υποδομές σε μεταφορικά δίκτυα, χώροι για υποδομές εφοδιαστικής αλυσίδας - logistics, όπως και μόνιμοι εκθεσιακοί χώροι προβολής της τοπικής παραγωγής.

Τέλος, η ενίσχυση της Επιχειρηματικότητας σε ζωτικούς τομείς της τοπικής οικονομίας (όπως η τυποποίηση και μεταποίηση αγροτικών προϊόντων και η χειροτεχνική παραγωγή) κρίνεται και αυτή ως επιτακτική προτεραιότητα.

2.3 Ανάπτυξη τουρισμού
Σε ότι αφορά στην στόχευση της Περιφέρειας Κρήτης σε μια μακροπρόθεσμη στρατηγική για τον Τουρισμό, αλλά και τις εθνικές πολιτικές που θα πρέπει να διεκδικήσουμε από κοινού, πιστεύουμε ότι θα πρέπει να επικεντρωθούν πρωτίστως σε δύο γενικούς στόχους, πού άλλωστε συνδέονται στενά μεταξύ τους:

α) στην αειφορία της τουριστικής ανάπτυξης και του τουριστικού προϊόντος και
β) στην άμβλυνση της εποχικότητας του τουρισμού και συνεπώς στην επιμήκυνση της τουριστικής περιόδου.

Η υποστήριξη για μια αειφόρο Τουριστική ανάπτυξη, θεωρούμε ότι θα πρέπει πρωτίστως να περιλαμβάνει τα εξής:

Ι.- Εξειδικευμένη στρατηγική προβολής και διαφήμιση της Κρήτης σε Ελληνικά και ξένα μέσα μαζικής ενημέρωσης. Οι ομάδες στόχοι, στις οποίες κατ αρχήν θα πρέπει να απευθυνθούμε για την επιμήκυνση της τουριστικής περιόδου, είναι άτομα 3ης ηλικίας, νέοι (οι σχολικές εκδρομές αποτελούν έναν προνομιακό τομέα), ευαίσθητες κοινωνικές ομάδες (π.χ. ΑΜΕΑ), στα πλαίσια ειδικών Ευρωπαϊκών προγραμμάτων κοινωνικού τουρισμού. Θα μπορούσε, για παράδειγμα, να αναφερθεί το Ισπανικό επιδοτούμενο πρόγραμμα Europe Senior Tourism, που απευθύνεται σε Ευρωπαίους άνω των 55 ετών και υλοποιείται στην εκτός τουριστικής αιχμής περίοδο. Το πρόγραμμα περιλαμβάνει ολοκληρωμένα πακέτα διακοπών με χαμηλό κόστος και από τις αρχές της Ισπανίας.

ΙΙ.- Βελτίωση των υποδομών προσπελασιμότητας του νησιού με έμφαση στην αναβάθμιση των πυλών εισόδου. Η κατάσταση των πυλών εισόδου της Κρήτης, αεροδρομίων και λιμανιών δεν είναι, όπως προηγούμενα αναφέρθηκε ούτε η καλύτερη δυνατή, αλλά ούτε και εφάμιλλη άλλων ανταγωνιστικών προορισμών.

ΙΙΙ.- Επιτάχυνση των ενεργειών για την, από χρόνια σχεδιαζόμενη, ανέγερση του νέου αρχαιολογικού Μουσείου Ρεθύμνου, έργο που θεωρούμε ότι δυστυχώς έχει καθηλωθεί. Επίσης επιτάχυνση των προσπαθειών ώστε το Μουσείο Ηρακλείου, το μεγαλύτερο περιφερειακό μουσείο της χώρας, να παραδοθεί στο κοινό, το συντομότερο δυνατόν, και σε κάθε περίπτωση πριν από την έναρξη της τουριστική περίοδο του 2012.

ΙV.- Επαρκής φροντίδα και ανάδειξη του πλήθους των αρχαιολογικών χώρων όσο και των εγνωσμένης αξίας περιβαλλοντικών μνημείων του Ρεθύμνου (καθαριότητα, φωτισμός κ.λπ.).

Ενδεικτικά και μόνον αναφέρουμε τον αρχαιολογικό χώρο της Ελεύθερνας, αλλά και το μοναδικής αρχαιολογικής και αισθητικής αξίας σπήλαιο του Γερανίου.

V.- ¶μεση δημιουργία νέου τουριστικού Portal για την Κρήτη στα πρότυπα του ήδη επιτυχημένου www.visitgreece.gr του ΕΟΤ, όπου θα προβάλλονται κύρια οι δυνατότητες για πραγματοποίηση εναλλακτικών μορφών τουρισμού στο νησί, σε δωδεκάμηνη βάση, στα πρότυπα της Κύπρου.

VI.- Τέλος, είναι απαραίτητη η δημιουργία σημαντικών γεωγραφικών ενοτήτων που θα μπορούν να αποτελέσουν πόλους τουριστικής έλξης, η προστασία και ανάδειξη των ήδη υπαρχόντων και ενέργειες αποκατάστασης των περιβαλλοντικών φθορών, όπως πχ. η αναγέννηση του πρόσφατα καταστραφέντος φοινικοδάσους της Λίμνης του Πρέβελη.
Γενικότερα, είναι απαραίτητη η συντονισμένη και συνεχής προσπάθεια βελτίωσης της περιβαλλοντικής ποιότητας.

2.4 Περιβάλλον - Διαχείριση απορριμμάτων
Η διαχείριση των απορριμμάτων της Κρήτης αναμένεται να αποκτήσει εκρηκτικές διαστάσεις το αμέσως προσεχές διάστημα.
Ειδικότερα στο Ρέθυμνο, ο υφιστάμενος ΧΥΤΑ Αμαρίου δεν μπορεί να ικανοποιήσει άλλο τις ανάγκες και οποιαδήποτε επέκτασή του χαρακτηρίζεται ως εμβαλωματική και προσωρινή.

Ταυτόχρονα, η κατάσταση αδυναμίας εναπόθεσης βιοχώματος (επεξεργασμένης λυματολάσπης) από τις εγκαταστάσεις βιολογικού καθαρισμού της ΔΕΑΥΡ χαρακτηρίζεται πλέον ως οριακή, λόγω της καθυστέρησης εκταμίευσης των πιστώσεων για το έργο της επέκτασης του βιολογικού καθαρισμού Ρεθύμνου.

Σε επίπεδο Κρήτης, δεν φαίνεται δυνατή η εξεύρεση άλλης, μακροχρόνιας λύσης, πέρα από τη χωροθέτηση ενιαίου χώρου διαχείρισης απορριμμάτων, λύση που όμως βρίσκεται σε στασιμότητα.
Θεωρούμε ότι πραγματικά «έφτασε ο κόμπος στο κτένι» και θα πρέπει άμεσα να δρομολογηθεί οριστική λύση μέσα από τη συνεργασία Περιφέρειας και ΕΣΔΑΚ.

2.5 Συμμετοχή των Επιμελητηρίων στην περιφερειακή γνωμοδοτική επιτροπή του Αναπτυξιακού Νόμου

Όπως γνωρίζετε, σύμφωνα με τον προηγούμενο Αναπτυξιακό Νόμο (Ν. 3299/2004) οι Περιφερειακές Γνωμοδοτικές Επιτροπές γνωμοδοτούσαν για τις αιτήσεις υπαγωγής επενδύσεων ή και προγραμμάτων χρηματοδοτικής μίσθωσης εξοπλισμού που υποβάλλονται σε κάθε Περιφέρεια
Τα Επιμελητήρια έχουν σκοπό την παροχή προς την Πολιτεία γνωμοδοτικών εισηγήσεων για κάθε οικονομικό θέμα και συγκαταλέγονται μεταξύ των φορέων που είναι ειδικοί σε θέματα επενδύσεων, αφού μεταξύ των σκοπών τους είναι η προστασία και η ανάπτυξη του εμπορίου, της βιομηχανίας, της βιοτεχνίας, των επαγγελμάτων, του τομέα παροχής υπηρεσιών και των εξαγωγών.

Παρά το γεγονός αυτό, ο Γενικός Γραμματέας της Περιφέρειας Κρήτης με την απόφασή του αριθ. πρωτ. οικ. 332/26-1-2010 (ΦΕΚ 76/Β/29-1-2010) ανασυγκρότησε την Περιφερειακή Γνωμοδοτική Επιτροπή και για πρώτη φορά, μεταξύ των εκπροσώπων των φορέων που απαρτίζουν την Επιτροπή δεν συμπεριλαμβάνονται και εκπρόσωποι των Επιμελητηρίων της Κρήτης.
Εν όψει της προσεχούς εφαρμογής του Νέου Επενδυτικού Νόμου (Ν. 3908/2011), θεωρούμε επιβεβλημένη την τροποποίηση της σχετικής απόφασης για τη συμμετοχή και εκπροσώπων των Επιμελητηρίων της Κρήτης στην εν λόγω Επιτροπή.

Κλείνοντας, τονίζουμε ότι για αποφευχθούν λάθη και διοικητικές ανεπάρκειες του παρελθόντος, οφείλουμε να στοχεύσουμε κατά απόλυτη προτεραιότητα σε αναπτυξιακές παρεμβάσεις με τη μέγιστη δυνατή προστιθέμενη αξία και με όσο το δυνατόν περισσότερα δυνατά πολλαπλασιαστικά αποτελέσματα για το επιχειρείν στην Κρήτη. Η οικονομική ανάπτυξη διαχέεται τελικά στο σύνολο της κοινωνίας και ασκώντας μια συγκροτημένη πολιτική υποστήριξης της τοπικής επιχειρηματικότητας, σε τελική ανάλυση, ασκούμε κοινωνική πολιτική.-

 

ON LINE Σύμβουλος/Επικαιρότητα


 


 

 

 



powered by HOTSoft.gr
ίντερνετ, δίκτυα & τηλεπικοινωνίες